yndk

yndk

ئەمڕۆ شەممە 13 / 3 / 2021 كۆمیتەی سەركردایەتيی (یەكێتی نەتەوەیی دیموكراتی كوردستان YNDK) بەسەرپەرشتی هەڤاڵ غەفوور مەخمووری سكرتێری گشتیی YNDK، لە بارەگای مەكتەبی سیاسی YNDK لە شاری هەولێر، كۆبوونەوەی ئاسایی خۆی ئەنجامدا، لە كۆبوونەوەكەدا گفتوگۆ لەسەر بارودۆخی سیاسی كوردستان و عێراق و ناوچەكە و كارو خەباتی YNDK كرا:

  باشووری كوردستان : ئێمە لە YNDK واى دەبینینەوە کەوا ناوەندى سیاسیى کوردستان پەرش و بڵاوو لێکترازاوە، بۆیە بە پێویستی دەزانین كە بەزووترین كات ناوەندى سیاسى و ناوماڵی كوردستان رێك و یەكبخرێتەوە، بۆ ئەمەش پێکهێنانى (ئەنجوومەنى سیاسیى کوردستان) کە تەواوى هێزو لایەنە سیاسییەکانى کوردستان بگرێتەخۆ بەگرنگ دەزانین، ئەمەش دەبێتە فاکتەرێک بۆ ئەوەى کەوا هەموو لایەنە سیاسییەكان لەسەر پرسە نەتەوەیی و نیشتمانییەكان یەكدەنگ و یەكهەڵوێست بن، بە تایبەت لەم قۆناخە هەستیارو چارەنووسسازەدا، كەوا ئێستا داگیرکەرانى کوردستان لە هەموو لایەكەوە كوردستانيان گەمارۆداوە، بێگومان ئەم پیلان و هەڕەشانەى لەسەر گەلى کوردستان و ئەزموونەکەى بەڕێوەدەچێت، پیلانێکى ناوچەیى بەرنامە بۆ دارێژراوى گەورەیە دژ بە گەلى کوردستان، ئەم پیلانانە دەمێکە کارى لەسەر دەکرێت و هەوڵى جێبەجێکردنى دەدرێت، بێگومان یەکڕیزى و یەکدەنگیمان کاریگەرترین چەکن بۆ هەڵوەشاندنەوەو پوچەڵکردنەوەى ئەم پیلانانە و هەوڵە نەزۆکەکانى دوژمنان و ناحەزانمان.

  سەبارەت بە شێوازى بەڕێوەبردنى کوردستان : YNDK ئەنجامدانى چاکسازییەکى گشتگیر لە تەواوى بوارەکانى بەڕێوەبردنى کوردستان بەپێویست دەزانێت و، داواکارە حکومەتى کوردستان تەواوى دەزگاو دامەزراوەکانى کوردستان بەشێوەیەکى سەردەمییانە سیستماتیک بکات و، ببێتە حکومەتى هەموو خەڵکى کوردستان، بۆ ئەمەش پێویستە شوێنەوارى دوو ئیدارەیى نەهێلدرێت و حکومەت لەسەر هەموو ئاستەکاندا یەکبخرێتەوە، هەموو لایەکمان چاوەڕوانین کەوا حکومەتى کوردستان هەنگاوى باش بنێت بۆ‌ پێشکەشکردنى خزمه‌تگوزارى زیاترو نه‌هێشتنی گه‌نده‌ڵی و نادادپه‌روه‌ری كۆمه‌ڵایه‌تی و سیاسى و ئابوورى و حزب حزبێنه‌ و نایه‌كسانی، هەروەها پێویستە حکومەتى کوردستانە ئاوڕی زیاتر له‌ فه‌رمانبه‌ران و مامۆستایان و خانه‌نشینان و خانه‌واده‌ی شه‌هیدان و خاوه‌ن پێداویستی تایبه‌ت بداته‌وه‌ و مووچه‌كانیان له‌كاتی خۆيدا بۆ خەرج بکات و كاربكات بۆ باشتركردنی ژیان و گوزه‌رانی خه‌ڵكی كوردستان، هه‌وره‌ها پێویستە كار بۆ گه‌ڕاندنه‌وه‌ی كه‌ركووك و مه‌خموور و هه‌موو ئه‌و شوێنانه‌ بكات كه‌ به‌پیلانێكی نه‌گریس كه‌وتنه‌ بنده‌ستی سوپای داگیرکەرى عێراق.

 سەبارەت بە مامەڵەکردنى حکومەت لەگەڵ حزب و هێزە سیاسییەکانى کوردستان : پێویستە حکومەتى کوردستان بەشێوەیەکى یەکسان و دادپەروەرانە مامەڵەیەکى تەندروست لەگەڵ تەواوى هێزو لایەنە سیاسییەکانى کوردستان بکات و بۆ ئەم مەبەستەش دەکرێ بۆردێکى تایبەت دروست بکرێت کە ببێتە خاڵى پەیوەندى نێوان حکومەت و حزب و لایەنە سیاسییەکانى کوردستان. 

  باكووری كوردستان : ئێمە لە YNDK پشتیوانی خۆمان بۆ خەباتى باکوور رادەگەیەنین و، ئیدانەى تەواوى ئەو دەستدرێژیانەى دەوڵەتى داگیرکەرى تورکیا دەکەین کەوا دەیکاتە سەر پەرلەمانتارانى کورد و شارەوانییەکان و چالاکوانة مەدەنییەکان، ئەو دەستدرێژییانەى تورکیا ئەو راستییە دەسەلمێنن کەوا تورکیا دژى هەرجۆرە خەباتێکى مەدەنى و پەرلەمانى و سیاسییە لە باکوورى کوردستاندا، سیاسەتى دوژمنانەى تورکیا بەرامبەر گەلى کوردستان ئەو راستییە دەسەلمێنێت کەوا تورکیا دژى هەر داواو دەسکەوتێکى گەلى کوردستانە جا لە هەر بەشێکى کوردستان بێت،  داوا لە كۆمەڵگای نێودەوڵەتی دەكەین دژى ئەو دەستدرێژییانەى تورکیا بیدەنگ نەمێنن، سەرەڕاى ئاستەنگەکانى بەردەم خەباتى نەتەوەکەمان لە باکوور پێشڤەچوونى بەرچاویش وەدیهاتوون، خۆشحاڵین بەپێشڤەچوونەكانی خەباتی نەتەوەكەمان لەو بەشەی وڵات و, هيوادارين ببێتە فاكتەری سەرەكی پێشڤەچوون و سەركەوتنی زیاتر و گەیشتن بە مافە رەواکانى نەتەوەکەمان.

  رۆژهەڵاتی كوردستان : YNDK هەوڵەكانی لەیەكدی نزیكبوونەوەی لایەنە سیاسیەكانی ئەو بەشەی وڵات بەرز دەنرخێنێت و, بە گرنگی دەبینێت كە تەواوی هێزو لایەنە سیاسییەكانی رۆژهەڵاتی وڵات كار بكەن بۆ كۆكردنەوەی هێزو تواناكانیان و، بەرەیەكی سیاسی بەرفراوان کە تەواوى هێزو لایەنە سیاسییەکانى رۆژهەڵات بگرێتەخۆ لە نێوان خۆیاندا پێكبهێنن، بۆئەوەی ئامادە بن بۆ هەر ئەگەرو پێشهاتێک كە لەسەر ئاستی ناوچەكەدا دێنە پێشەوەو روودەدەن، لەهەمان كاتدا سڵاوو رێز دەنێرین بۆ زیندانييانی سیاسی لە زیندانەكانی ئێران و خەبات و بەرخودانیان بەرز دەنرخێنین و، داوا لە کۆمەڵگاى نێودەوڵەتى و رێكخراوەكانی مافی مرۆڤ دەكەین كەوا هەوڵبدەن گیانی چالاکوانان لە زیندانەکانى ئێران لە مردن رزگار بكەن و، پاڵەپەستۆ بخەنە سەر رژێمى ئێران کەوا چیتر گەنج و چالاکوانانى کورد لە سێدارە نەدات.

  رۆژئاوای كوردستان : YNDK جارێكی دیكە پشتیوانی خۆی بۆ خەبات و تێکۆشانى رۆژئاوای كوردستان رادەگەیەنێت و، پێشڤەچوون و سەرکەوتنەکانى رۆژئاواى کوردستان بەرز دەنرخێنێت و، بە گرنگی دەزانێت تەواوی هێزو لایەنە سیاسییەكانی ئەو بەشەی وڵات یەكڕیزو یەكدەنگ بن و بەیەكەوە كاربكەن و خۆیان لە ململانێی حزبایەتی بەدوور بگرن و، لەجیاتی حزبایەتی كوردایەتی بكەن و بەرژەوەندی نەتەوەیی لەبەرچاو بگرن و خۆیان لەهەر گرژی و ناكۆكییەك بپارێزن، لەهەمان کاتدا تەواوى هێرش و پەلامارو دەستدرێژییەکانى دەوڵەتى داگیرکەرى تورکیا بۆ سەر رۆژئاواى کوردستان ئیدانە دەکەین و داوا لە کۆمەڵگاى نێودەوڵەتى دەکەین کەوا لە بەرامبەر تورکیادا هەڵوێست وەربگرن.

  كۆنگرەی نەتەوەیی كوردستان : YNDK جەختدەكاتەوە سەر بەستنی كۆنگرەی نەتەوەیی كوردستان بەبەشداری تەواوی هێزو لایەنە سیاسییەكانی كوردستانی مەزن و, بەستنی كۆنگرەی نەتەوەیی كوردستان لەم كاتە هەستیارەدا بەئەركێكی نەتەوەیی و نیشتمانی دەزانێت و، وەک هەنگاوێك بۆ یەكڕیزی و یەكدەنگی گەلی كوردستان لەسەر ئاستی كوردستانی مەزن لێیدەڕوانێت.

  ساڵیادى دامەزراندنى YNDK : نەورۆزى ئەمساڵ YNDK پێدەنێتە 26 بیست و شەشەمین ساڵیادى دامەزراندنى خۆى، YNDK وەكو رێکخستنێكی نەتەوەیی و جەماوەری لە گۆڕەپانی سیاسی و كلتوری كوردستان لە نەورۆزى 1995 لەدایكبوو و راگەیاندراو بووە موژدەبەخش بۆ کۆکردنەوەو پەروەردەکردن و ئاراستەکردنى هاوبیرانی نەتەوەیی و وڵاتپارێزان و نیشتمانپەروەران بۆ کارو خەبات، YNDK لەماوەیەكی كورتی تەمەنى کارو خەباتیدا توانی بەدیاربكەوێ و بەهۆی كاری بەردەوامی لەسەر خزمەتكردن و كاركردن بۆ سەربەخۆیی كوردستان، كاریگەری لە سەر پرسە نەتەوەیی و سیاسییەكان دروست بكات، ئەمساڵیش کەوا یادى (26)ەمین ساڵەى لەدایکبوونى خۆى دەکاتەوە، بڕیاربوو بە کۆمەڵێ چالاکى و مەراسیمى جۆراوجۆر یادەکە بکاتەوە، بەڵام وەک هەموو لایەک ئاگادارن بڵاوبوونەوەى ڤایرۆسى کۆرۆنا (COVID-19) لەجیهاندا، بەداخەوە کەوا کوردستانیشى گرتۆتەوە، ئەوا بۆ دووەم ساڵ دەچێت ئەم پەتا کوشندەیە بەرۆکى کۆمەڵگەى مرۆڤایەتى گرتووە، وایکردووە حکومەتى کوردستان کۆمەڵێ رێکارو رێنمایى هەبێت بۆ پاراستنى هاوڵاتیانى کوردستان و رێگرتن لە بڵاوبوونەوەى زیاترى ڤایرۆسى کۆرۆنا، ئێمە لە YNDK پشتیوانى تەواو لە هەنگاوو رێنماییەکانى حکومەتى کوردستان دەکەین، هەربۆیە بڕیارماندا بە وەستاندنى تەواوى چالاکى و مەراسمیى ساڵیادى دامەزراندنى YNDK و، لێرەوە داوا هەموو لایەک دەکەین ئەو بەڕێزانەى دەیانەوێ لەم یادەدا لەگەڵمان بن دەکرێ لە رێى ناردنى پەیام و بروسکەى پیرۆزبایى بەسەرمانبکەنەوە.

  عێراق : YNDK پێیوایە هیچ گۆڕانکارییەگى پۆزەتیف لە سیاسەت و هەڵسوکەوتى دەسەڵاتدارانى عێراق بۆ نزیکبوونەوە لەگەڵ کوردستان رووینەداوە، دژایەتیکردنى خواستەکانى گەلى کوردستان لەلایەن دەسەڵاتدارانى عێراق بەردەوامە، ئەم رەوشەی كەوا ئێستا عێراق پێیدا گوزەر دەكات بەرەنجامی عەقلیەتی تاكڕەوی و دكتاتۆرییەتە كە حكومەتی تائیفى و مەزهەبى لە ساڵانی رابردوو و لە ئێستادا هۆكاری هێنانە ئارای ئەم عەقلیەت و رەوشە نەخوازراوە بوون، بە باوەڕی ئێمەو بەپێی ئەزموونی كورد لەگەڵ رژێمەكانی پێشووی عێراق دەگەینە ئەو راستییەی كەوا متمانە بە دەسەڵاتەكانی عێراق نەكەین، بێگومان دەسەڵاتدارانى ئێستاى عێراق دەیانەوێ هەمان سیاسەتى هەلەى حکومەتەکانى پێشووى عێراق دووبارە بکەنەوە، روانینى دەسەڵاتى ئێستاى عێراق هەمان روانینى دەسەڵاتەکانى پێشووە، ئەمەش ئەو راستییە دەسەلمێنێت کەوا عەقلیەتى دەسەڵاتدارى عێراقى چەقبەستووەو ناگۆڕێت و، روانینى زۆربەیان هەمان روانینى حکومەتەکانى رابردووە بۆ چارەسەرى پرسى کورد ! زۆربەى دەسەڵاتدارانى عێراق لۆژیکى خۆبەزلزانین و سەربازى دەخەنە پێش لۆژیکى دیالۆگ و لەیەکترگەیشتن، ئەم روانين و پەراوێزخستنانەیان بۆ کورد پەیامێکن بۆ هەموو لایەک کەوا تائێستاش گەلى کوردستان هەڕەشەى لەسەرە و پێویستى بە پاراستن هەیە بۆیە لەسەر هەموو لایەکمان پێویستە ناکۆکى و دووبەرەکى بخەینە لاوەو بە یەکڕیزى و یەکدەنگى رووبەڕووى ئەم هەڕەشانە ببینەوە.

  رەوشی ناوچەكە : YNDK پێیوایە رۆژهەڵاتی ناڤین لە رەوشێكی پڕ ناسك و هەستیارو ئاڵۆزدایەو رۆژ بە رۆژ ئەگەرو پێشهاتی نوێ‌ دێنە پێشەوەو، ئەو ئەگەرو پێشهاتانە كاریگەری خۆیان دەبێت بۆ سەر رەوشى ئێستاى کوردستان و بزاڤە رزگاریخوازەكانی ناوچەكە، بەداخەوە ئێمەى گەلى کوردستان بەهۆى ململانێى سیاسیى نێوان لایەنە سیاسییەکان بەرنامەیەکى نەتەوەیى و نیشتمانیمان نیە بۆ چۆنیەتى مامەکردن لەگەڵ پێشهاتەکاندا، بۆیە پێویستە ئێمەش وەکو گەلى كوردستان سوود لەو دەرفەتە وەربگرین و کارنامەیەکى نەتەوەیى و نیشتمانى دابڕێژین، هەروەها پێویستە برایانمان لە بەشەكانی دیكەی كوردستان كارو خەباتی خۆیان خورت بكەن و بەرەو رزگاری و ئازادی هەنگاو بنێن، لە هەمان كاتدا وای دەبینین كەوا دەكرێ لە ئەنجامى ئەو گۆڕانکارییانەى کەوا دێنە پێشەوە سوود وەربگرین بۆ كاركردن بۆ بە ئەنجامگەیاندنى ئەنجامى ریفراندۆم و کارکردن بۆ سەربەخۆیی كوردستان.

  هەروەها لە دوا تەوەری كۆبوونەوەكەدا باس لە كاروخەباتی YNDK لەماوەی رابردوودا كراو، كارنامەیەكیش بۆ كارو خەباتی داهاتووی YNDK دانرا، ئەمەو كۆبوونەوەكە سەركەوتووانە كۆتایی بە كارنامەی خۆی هێنا.

 

كۆميته‌ى سه‌ركردايه‌تيى

یەكێتی نەتەوەیی دیموكراتی كوردستان YNDK

13 / 3 / 2021  هەولێر - باشووری كوردستان

 

پارتی یەكێتیی دیموكرات (پەیەدە)، ڕایدەگەیەنێت: ڕاپەڕینی ١٢ی ئازاری قامشلۆ، بە واتای دەستپێکردنی پرۆژەی نەتەوەی دیموکراتە.

ئەنجومەنی گشتیی پەیەدە، بەبۆنەی ١٧ هەمین ساڵیادی ڕاپەڕینی قامشلۆوە، بەیاننامەیەکی بڵاوکردەوە ‌و تێیدا هاتوە: “١٧ ساڵ بەسەر ڕاپەڕینی ١٢ی ئازاردا تێدەپەڕێت ‌و هەوڵەکانی ڕژێمی بەعسی سوریا بۆ دروستکردنی كێشە لە نێوان کورد و عەرەب لە شاری قامشلۆ، بە ئامانجی ئاڵۆزكردنی ناکۆکیی نێوان پێکهاتەکان ‌و لەناوبردنی ناسنامەی کورد لە ڕۆژئاوا و دابەشكردنی پێكهاتەكانی سوریا بەردەوامە ‌ كە بەوهۆیەوە، دەیان کورد شەهید بوون و سەدانیش دەستگیر كراون”.

پەیەدە، ئاماژەی بەوەیش كردوە: “شێوازی مامەڵەی ڕژێمی سووریا بۆ چارەسەری كێشەكان، سەركۆنە دەكەین بەتایبەت لە هەڵوێستی بەرامبەر دەوڵەتی تورك ‌و چەتەكانی كە خەریكی دابەشكردنی خاكی سووریان”.

پەیەدە لە كۆتاییدا دەڵێت: “ڕاپەڕینی ١٢ی ئازاری ٢٠٠٤ی باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریا بە ڕابەرایەتیی گەلی کورد، دەستپێکی جێبەجێکردنی پڕۆژەی نەتەوەی دیموکرات ‌و برایەتیی گەلان و ژیانێکی ئارام لەنێوان پێکهاتەکانی باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریا (عەرەب، کورد و ئاشووری) بوو بۆ وەڵامدانەوەی هەوڵەکانی ڕژێمی سووریا” ‌و جەختیش دەكاتەوە لەوەی، “بە دیالۆگ كێشەكانی سووریا چارەسەر بكرێن.”

سه‌رۆك مه‌سعود بارزانى، له‌ یادى 51 ساڵه‌ى ڕێككه‌وتننامه‌ى 11ى ئاداردا په‌یامێكى بڵاو كرده‌وه‌ و ڕاى ده‌گه‌یه‌نێت: "ئەگەرچی ڕێككەوتننامەی 11ى ئادار دواجار لە لایەن ڕژێمەوە پێشێل كرا، بەڵام ئەو دەستكەوتە دەروازەیەك بوو بۆ قۆناغ و هەنگاوی گەورەتری خەباتی گەلەكەمان و بەدیهێنانی دەستكەوت و سەركەوتنی زیاتر".

ده‌قی پەیامی سەرۆك بارزانی لە یادی پەنجا و یەك ساڵەی ڕێككەوتننامەی یازدەی ئادار:
 
بەناوی خودای بەخشندە و میهرەبان
بە بەرزی یادی پەنجا و یەك ساڵەی ڕێككەوتننامەی ئاداری ١٩٧٠ دەكەینەوە كە بەرهەمی خەبات و تێكۆشانی گەلەكەمان لە شۆڕشی مەزنی ئەیلوول بوو. گرنگیی ڕێككەوتنی یازدەی ئادار لەوەدا بوو كە بۆ یەكەم جار بوو حكوومەتی عێراق بە شێوەیەكی فەرمی دان بە بەشێك لە مافە ڕەواكانی گەلی كوردستاندا بنێت و، ئەوەش سەلمێندرا دەستەڵاتدارانی عێراق لە ڕێگەی چەك و زەبروزەنگەوە ناتوانن ئیرادەی گەلی كوردستان بشكێنن. بەرخودان و قوربانیدانی پێشمەرگە و یەكڕیزیی شۆڕشگێڕ و نیشتیمانپەروەران بە سەركردایەتیی بارزانیی نەمر بوو، حكوومەتی ئەو كاتی عێراقی ناچار كرد بێتە سەر مێزی دانوستان و ماف و دەستكەوتێكی مێژوویی بۆ گەلەكەمان تۆمار بكرێت.
ئەگەرچی ڕێككەوتننامەی یازدەی ئادار دواجار لە لایەن ڕژێمەوە پێشێل كرا بەڵام ئەو دەستكەوتە دەروازەیەك بوو بۆ قۆناغ و هەنگاوی گەورەتری خەباتی گەلەكەمان و بەدیهێنانی دەستكەوت و سەركەوتنی زیاتر.
لەو یادە پیرۆزەدا لە كاتێكدا كە جەخت لە پەیامی ئاشتیخوازیی و پێكەوەژیان و دیالۆگی گەلی كوردستان دەكەینەوە، بە بیر هەموو لایەكیش دەهێنینەوە، نكۆلیكردن لە مافەكانی گەلی كوردستان و پێشێلكردنی ڕێككەوتن و بنەما دەستووری و یاساییەكانی پەیوەست بە مافەكانی گەلی كوردستان بە هیچ شێوەیەك ئیرادەی گەلەكەمان بۆ وەرگرتنی مافە ڕەواكانی ناشكێنێت. گەلی كوردستان ئەزموونێكی دوورودرێژی خەبات و هۆشیاریی و كۆڵنەدانی هەیە و زۆر بە باشی مافەكانی خۆی دەناسێت و دەستبەرداری نابێت.
 
مسعود بارزانی
١١ـی ئاداری ٢٠٢١

بەرپرسان و دەسەڵاتدارانى تورکیا بە بەردەوامى دژى کوردن و بە بۆنە و بێبۆنە سوکایەتى بە کوردو کوردستان دەکەن و ناوە ناوە شەکر دەشکێنن و قسەى نابەجێ بەرامبەر بە کورد دەکەن و, دژى هەر پێشڤەچوونێکى کوردستانن و بە بچوکترین جولەى کورد دەکەونەخۆ و هێرش دەکەنە سەر کوردستان.
  هاتنى قەداسەتى پاپاى ڤاتیکان بۆ کورردستان ؛ رووداوێکى گرنگ بوو، کوردستانیان بە دەسەڵات و گەلەوە بە ئەرکى میواندارى رابوون و نموونەیەکى زیندوو و جوانیان نیشانى هەموو جیهاندا، بێگومان ئەمەش وایکردووە دەسەڵاتدارانى تورکیا لەرێگەى سەرنجدانى پولێکى پۆستە کە بۆ پێشوازى قەداسەتى پاپا پێشنیارکراوە، هێرش بکەنە سەر کوردستان و سوکایەتى بە پیرۆزییەکانى کوردستان بکەن.
  کەسێکى شۆڤێنى وەکو دەوڵەت باخچەلى شەکرى شکاندووەو وتوویەتى (نەخشەى کوردستان لەژێر پێمدایە)، باخچەلى و دەسەڵاتدارانى تورکیا دەبێ ئەو راستییانە باش بزانن کە تورکیا پێشتر بوونى نەبووە و ئەوان دانیشتووى رەسەنى ناوچەکەمان نین و قەرەجى ئاسیاى ناوەڕاستن و بوونەتە میوانێکى رەزا قەرسى ئەو ناوچەیە و، ئەوان بە شەڕو شۆڕو داگیرکردنى خاکى گەلانى ناوچەکەو لەسەر حسابى خاکى کورد و گەلانى دیکە تورکیایان دروستکردووە، کەواتە تورکیا وڵاتێکى داتاشراوە، هەر شتێکى داتاشراویش قابیلى هەڵوەشانەوەیە، باکوورى کوردستان کەوا بە تورکیا لکێنراوە، بە خاک و خەڵکەوە بەشێک نەبووەو بەشێکیش نابێت لە تورکیا و بەزۆر بە تورکیاى داتاشراوەوە لکێنراوە، پێویستە دەسەڵاتدارانى تورکیا ئەو راستییەش بزانن ؛ کەوا کورد گەل و دانیشتووى رەسەنى ئەو ناوچەیەن و، کورد رۆڵى سەرەکییان هەبووە لە بنیاتنانى شارستانییەتى میزۆپۆتامیاو ناوچەکە، کورد لە ئەزەلەوە لەسەر خاکى خۆى (خاکى کوردستان) ژیاوە و، خاکى گەلانى دیکەیان داگیرنەکردووە، وەک ئەوەى کەوا تورکیا خاکى کوردستانى داگیرکردووە.
  لێرەوە زۆر بە راشکاوى بە باخچەلى و بەرپرس و دەسەڵاتدارانى تورکیا دەڵێم راستییە مێژووییەکان بە ئێوە ناشێوێنرێن، هەروەها لێرەوە بە باخچەلى دەڵێم : (باخچەلى تۆ و نەخشەى داتاشراوى تورکیا لەژێر پێیەکانمدان.).
 
 *سکرتێرى گشتیى یەکێتى نەتەوەیى دیموکراتى کوردستان YNDK

- كەس و كاری شەهیدان و پێشمەرگە قارەمانەكانی كوردستان.

-خەڵكی بەئەمەك و دڵسۆز و نیشتمانپەروەری هەولێری پایته‌خت.

 (30) ساڵ به‌ر له‌ئه‌مڕۆ لە رۆژی 11/3/1991  جه‌ماوه‌ری شاری هه‌ولێر له‌گه‌ڵ هێزی پێشمەرگەی كوردستان و سەرجەم پێكهاته‌كان بەرامبەر بە رژێمی بەعسی دیكتاتۆری رووخاو یەك دەنگ و یەك دەست راپەڕین، سەرباری دڕندەیی و وەحشیگەری رژێمی بەعس، بەڵام یەكڕیزی خەڵكی كوردستان و لایەنە سیاسییەكان لە ژێر چەتری بەرەی كوردستانی و گیان فیدایی هێزی پێشمەرگەی كوردستان و ئیرادەی لەبن نەهاتووی جەماوەری شاری هەولێر، توانرا لە ماوەیەكی كورتدا دەزگا داپلۆسێنەرەكانی به‌عس لەناوببردرێن و تەواوی هه‌ولێری پایته‌خت ئازاد بكرێت.

رۆژی سەركەوتنی مەزنی خەڵكی راپەڕیوی شاری هەولێر هاوكاته‌، لەگەڵ یادی رێككەوتننامەی (11)ی ئاداری ساڵی (1970) كە حكومەتی ئەوسای عێراق دانینا بە مافه‌ رەواكانی خەڵكی كوردستان.

 ئێمە له‌وكاته‌دا یادی سەركەوتنەكانی راپەڕین و رزگاری شاری هه‌ولێر و باشووری كوردستان دەكەینەوە، كوردستان و عێراق و ناچه‌وكه‌ و جیهان به‌قۆناغێكی هه‌ستیاردا تێپه‌ڕ ده‌بێت، به‌تایبه‌ت بڵاوبوونه‌وه‌ی په‌تاو ڤایرۆسی كۆرۆنا كه‌ مه‌ترسییه‌كانی به‌رده‌وامه‌، بۆیه‌ داوا له‌ده‌زگاكانی په‌یوه‌ندیدار ده‌كه‌ین به‌رده‌وان بن له‌ ده‌ركردنی رێكاره‌كانی خۆپارێزێ و خه‌ڵكی شاری هه‌ولێریش له‌و پێكوته‌یه‌ی گه‌یشتۆته‌ ده‌ست حكومه‌تی كوردستان به‌شی بدرێ، بۆ ئه‌وه‌ی خه‌ڵكی شاری هه‌ولێر و كوردستان له‌و ڤایرۆسه‌ دوور بن و هاووڵاتییانی شاری هه‌ولێریش به‌ته‌واوی پابه‌ندی رێنماییه‌كانی وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی حكومه‌تی كوردستان بن .

 هه‌روه‌ها له‌و یاده‌ مه‌زنه‌دا داوا له‌سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم و په‌رله‌مان و حكومه‌تی كوردستان ده‌كه‌ین،  زیاتر ژیان و بژێوی خانەوادەی سەربەرزی شەهیدان و پێشمەرگەكان و فه‌رمانبه‌ر و مامۆستا و مووچه‌خۆرانی شاری هه‌ولێر و باشووری كوردستان به‌گشتی باشتر بكرێت، بۆ زیاتر خزمەتكردن خەڵك و چەسپاندنی عەدالەتی كۆمەڵایەتی و دروست كردنی متمانە لەنێوان حكومەت و خەڵكی كوردستان.

- سڵاو بۆ گیانی پاكی شەهیدانی كوردستان بە تایبەت شەهیدانی ڕاپەڕین و دەستی تیرۆرستانی داعش و شەهیدانی رزگاری شاری هەولێری خۆشەویست.

- بێته‌دی كوردستانێكی سه‌ربه‌خۆ و ئازاد و یه‌كگرتوو دیموكرات.

 

 

هه‌رێمی هه‌ولێر

یه‌كێتی نه‌ته‌وه‌یی دیموكراتی كوردستانYNDK

11ی ئاداری 2021ی زایینی

میدیا-هه‌ولێر

تۆڕی ڕێكخراوەكانی ئافرەتان و ژنان لەهەرێمی كوردستان سەردانی پەڕلەمانی كوردستانیان كرد و لەگەڵ لیژنەی مافەكانی ژنان لە پەڕلەمانی كوردستان كۆبوونەوە، داوای هەمواركردنه‌وه‌ی چەند یاسایەك دەكەن لەوانەش یاساكانی باری كەسێتی و بەرەنگاربوونەوەی تووندووتیژی.

رۆژی سێشه‌ممه‌ رێكه‌وتی 9/3/2021 ئاره‌زوو جه‌بار نوێنه‌ری بزووتنه‌وه‌ی ئافره‌تانی نه‌ته‌وه‌یی كوردستانBANK  بەمەبەستی گفتوگۆكردن لەسەر چۆنیەتیی چارەسەركردنی ئەو كێشەو گرفتانەی رووبەڕووی ئافرەتان دەبنەوە،له‌گه‌ڵ تۆڕی رێكخراوەكانی ئافرەتان كه‌نوێنه‌رانی رێكخراوه‌كانی ئافره‌تانی پارتە سیاسییەکانی هەرێمی كوردستان له‌خۆده‌گرێت سه‌ردانی لیژنەی داكۆكیكردن لەمافی ئافرەتانیان له‌په‌رله‌مانی كوردستان كرد. لەو كۆبوونەوەیە لەگەڵ لیژنەكەی پەرلەمان گفتوگۆیان لەسەر ئەو یاسایانەی پەیوەستن بەئافرەتان و ژنان كرد كەوەك خۆی جێبەجێ‌ بكرێت و ئه‌وانه‌ی له‌به‌رژه‌وه‌ندی ئافره‌تان نین هه‌مواربكرێنه‌وه‌.

لەبەشێكی دیكه‌ی كۆبوونەوەكە تاووتوێی ئەو بڕگەو ماددە یاساییانەی پەیوەستن بەبابەتی جێندەری كاری زیاتری بۆ بكرێت، جگە لەمەش هەردوولا جەختیان لەبەهێزكردنی هەماهەنگبی نێوانیان كرده‌وە لەپێناو سەرخستنی رۆڵ و مافی ئافرەتان و ژنان و كاركردنی زیاتر بۆ هەمواركردنی چەند یاسایەك لەوانەش یاساكانی باری كەسێتی و بەرەنگاربوونەوەی تووندووتیژی له‌پێناو باشتركردنی ره‌وشی ئافره‌تان له‌ هه‌رێمی كوردستان.

٨ی مارس ڕۆژی خه‌بات و قوربانیدانی ئافره‌تانه‌ بۆ ده‌سته‌به‌ركردنی مافه‌كانیان له‌ جیهان، له‌م رۆژه‌دا ئافره‌تان هه‌ستانه‌ سه‌رپێ دژی چه‌وساندنه‌وه‌ و زه‌وتكردنی مافه‌كانیان ده‌نگیان هه‌ڵبڕی بۆ یه‌كسانی و دادپه‌روه‌ری له‌پێناو ژیانێكی یه‌كسان. به‌گشتی ئه‌م ڕۆژه‌ بۆ ئافره‌تان  ڕۆژی یه‌كده‌نگی و هاوبه‌شی جیهانییه‌ بۆ زیاتر به‌ده‌ستهێنانی مافه‌كانیان و هێنانه‌كایه‌ی یه‌كسانی  هه‌لومه‌رجی باشتره‌ بۆ به‌ره‌و پێشبردنی ره‌وشی ئافره‌تان به‌تایبه‌ت له‌و وڵاتانه‌ی تا ئیستاش ئافره‌تان به‌جۆره‌ها شێواز دووچاری چه‌وساندنه‌وه‌ و توندوتیژی ده‌بنه‌وه‌، له‌م ڕۆژه‌دا ژنانی جیهان به‌ شێوازی جیاواز داواكاری و ناڕه‌زایه‌تییه‌كانیان ده‌خه‌نه‌ڕوو، جه‌خت له‌ به‌رده‌وامیی خه‌بات و تێكۆشانیان ده‌كه‌نه‌وه‌ له‌ پێناو به‌دیهێنانی جیهانێكی ئارام بۆ خۆیان كۆمه‌ڵگه‌كه‌ی تێیدا ده‌ژین كه‌ دوور بێ له‌ هه‌ڕه‌شه‌ و مه‌ترسی توندوتیژی له‌سه‌ریان. كێشه‌ی ئافره‌تان له‌جیهان تا ئێستا جێگه‌ی دڵخۆشی نیه‌ چونكه‌ تا ئێستاش ئافره‌تان به‌ ته‌واوی به‌مافه‌كانیان نه‌گه‌یشتوون .

جێگه‌ی باس و ئاماژه‌پێكردنه‌ ئه‌و یاسا و بڕیارانه‌ی له‌ ساڵانی رابردوو له په‌رله‌مانی كوردستان ده‌رچوونه‌ یان هه‌مواركراون و كابینه‌كانی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستانیش جێبه‌جێیان كردووه‌، هه‌مووی له‌پێناو به‌رژه‌وه‌ندیی ئافره‌تاندا بووه‌،‌ به‌هۆیانه‌وه‌ پرسی ئافره‌ت پێشكه‌وتنی باش و به‌رچاوی به‌خۆیه‌وه‌ دیوه‌و وایكردووه‌ كه‌ ئافره‌ت له ‌كوردستان ڕۆڵی باش و به‌رچاویان هه‌بێ له‌ ده‌زگاكانی حكومه‌ت و كاری رێكخراوه‌یی و حزبی، به‌ڵام جێگه‌ی داخه‌ تا ئێستاش توندو تیژی دژ به‌ئافره‌تان هه‌ر ماوه،‌  بۆیه‌ ئامانجی ئێمه‌ كاركردنی به‌رده‌وامه‌ بۆ پێشكه‌وتنی زیاتر له‌پێناو به‌دیهێنانی یه‌كسانی و دادپه‌روه‌ری له ‌به‌شداریكردنمان  له‌ماف و ئه‌ركه‌كان‌، به‌پشت به‌ستن و په‌یڕه‌وكردنی پره‌نسیپه‌كانی مافی مرۆڤ و دیموكراسی وه‌ك چۆن له‌ په‌یماننامه‌ و رێككه‌وتننامه‌ نێوده‌وڵه‌تییه‌كاندا هاتووه‌.

بۆیه‌ ئێمه‌ له‌بزووتنه‌وه‌ی ئافره‌تانی نه‌ته‌وه‌یی كوردستان BANK ئه‌م رۆژه‌ له‌خۆمان و ئافره‌تانی كوردستان و جیهان پیرۆز ده‌كه‌ین، وه‌كو پێشتر به‌رده‌وام ده‌بین له‌كاری رێكخراوه‌یی خۆمان له‌گه‌ڵ سه‌رجه‌م رێكخراوه‌كانی ئافره‌تان له‌هه‌رێمی كوردستان بۆ باشتركردنی ره‌وشی ئافره‌تان و نه‌هێشتنی توندی تیژی له‌دژیان و كار ده‌كه‌ین بۆ گۆڕین و هه‌مواركردنی هه‌موو ئه‌و یاساییانه‌ی دژی ئافره‌تانن و هه‌وڵده‌ده‌ین نه‌ك ئه‌و رۆژه‌ ته‌نیا له‌ هه‌شتی مارس گرنگی به‌ چاككردنی ره‌وشی ئافره‌تان بدرێت، به‌ڵكو هه‌موو رۆژه‌كان كار بۆ به‌دیهێنانی ته‌واوی مافه‌كانی ئافره‌تان بكه‌ین و له‌م قۆناغه‌ی ئیستاشماندا كه‌ كوردستان و جیهان پێیدا تێپه‌ڕ ده‌بێت به‌هۆی به‌رده‌وامبوونی مه‌ترسی ڤایرۆسی كۆرۆنا له‌سه‌ر گیانی مرۆڤایه‌تی به‌گشتی،‌ بۆیه‌ پێوسته‌ ده‌ست له‌ناو ده‌ست بین بۆ پاڵپشتی له‌سه‌رخستنی پلان و به‌رنامه‌ی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی ئه‌م ڤایرۆسه‌ له‌پێناو‌ پاراستنی گیانی هاووڵاتییان.

                                     بزووتنه‌وه‌ی ئافره‌تانی نه‌ته‌وه‌یی كوردستانBANK

                                     8ی مارس 2021ی زایینی

راپه‌ڕینی به‌هاری ساڵی 1991ی باشووری كوردستان، هه‌ستانی جه‌ماوه‌ر بوو، به‌پاڵپشتی هێزی پێشمه‌رگه‌ی به‌ره‌ی كوردستان و جه‌ماوه‌ر له ‌به‌رامبه‌ر سته‌می نه‌ته‌وه‌یی داگیركه‌ری فاشیزمدا، به‌رقی پیرۆزی نه‌ته‌وه‌یی قه‌ڵای داگیركه‌ری به‌عسیان رماند و له‌ماوه‌یه‌كی زۆر كورتدا سه‌رجه‌م‌ شار و شارۆچه‌كانی كوردستان له‌ به‌عه‌سییه‌كان پاككرایه‌وه‌.

راپه‌ڕین كۆتایی به‌زولم و سته‌م هێنا

راپه‌رین له‌ رۆژی 5ی ئاداری ساڵی 1991 له‌رانیه‌ی ده‌روازه‌وه‌ كڵپه‌ی كرد، به‌وه‌رچه‌رخانێكى مێژوویی گه‌لى كوردستان هه‌ژمار ده‌كرێت و له‌ یه‌كه‌مین بڵێسه‌یدا به‌ پیر و گه‌نج و لاو و ئافره‌ت به‌ هاوكارى پێشمه‌رگه‌ گیان له‌ سه‌ر ده‌سته‌كان توانرا كۆتایی به‌ زولم سته‌م و دیكتاتۆری بهێندرێ، له‌رانیه‌وه‌‌ چه‌خماخه‌ی راپه‌ڕین ته‌واوی شار و شارۆچكه‌كانی كوردستانی گرته‌وه‌ و به‌ كه‌ركووكی دڵى كوردستانه‌وه‌ كه‌ نه‌ورۆزی ساڵی 1991ی كرده‌ نه‌ورۆزی رزگاری سه‌ركه‌وتن به‌سه‌ر دوژمنان و داگیركه‌رانی كوردستان.

راپه‌ڕین ژیانێكی نوێی هێنایه‌ ئاراوه‌ 

راپه‌ڕین  ئه‌زموون و مێژوویه‌كی گرنگ و مه‌زنه بۆ گه‌له‌كه‌مان له‌ باشووری كوردستان‌، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی‌ ئه‌م ئه‌زموونه‌ نوێیه،‌ به‌هاری راپه‌ڕینه‌ بۆ گه‌لی كوردستان، له‌م رۆژه‌دا‌ جه‌ماوه‌ر له ‌دژی دیكتاتۆری و داگیركاری و بێ مافی راپه‌ڕینی ئه‌نجامدا، به‌ هه‌ماهه‌نگی شاخ و شار توانرا له‌ ماوه‌یه‌كی زۆر كه‌مدا هه‌موو باشووری كوردستان له‌نۆكه‌ران و چڵكاوخۆر و دیكتاتۆره‌كان پاككرایه‌وه‌. گه‌لی كوردستان بۆ به ‌ده‌ستهێنانی كۆمه‌ڵگایه‌كی ئازاد و دیموكرات راپه‌ڕینی كرد و ‌ له‌ 19-5-1992 ده‌زگا ده‌ستووریه‌كانی هه‌ڵبژارد، ئه‌م ئه‌زموونه‌ توانی بۆ یه‌كه‌مجار له‌ مێژووی كوردستان و ناوچه‌كه‌ هه‌ڵبژاردنی ئازاد و راسته‌وخۆ ئه‌نجام بدات، به‌ شێوه‌یه‌كی ئازاد بۆ دیاریكردن و پێكهێنانی ده‌سه‌ڵات له ‌ڕێگای ده‌نگی خه‌ڵك و سندوقه‌كانی ده‌نگدانه‌وه‌ خه‌ڵك نوێنه‌ره‌كانی له‌ په‌رله‌مان هه‌ڵبژارد.

دامه‌زراندنی ده‌زگا ده‌ستوورییه‌كان

دوای راپه‌ڕین ئاسان نه‌بوو له‌ ئه‌زموونی شاخ راسته‌وخۆ سه‌ركرده‌كانی كوردستان، بچێته‌ خه‌باتی شار و شارستانی، به‌ڵام سووربوونی سه‌ركردایه‌تی و بوونی ئیراده‌ی خه‌ڵك بۆ دیاریكردنی نوێنه‌رانی له‌ ده‌سه‌ڵاتدا له ‌ڕێگای هه‌ڵبژاردنه‌وه‌، بڕیارێكی ئازا و بوێر و مێژوویی بوو، له‌ لایه‌ن سه‌ركردایه‌تی سیاسی به‌ره‌ی كوردستان به‌ پاڵپشتی جه‌ماوه‌ر له‌وسای ئاڵۆزی بارودۆخ و نه‌بوونی و دارووخانی شاره‌كان و نه‌بوونی ئیمكانیات ئه‌نجامدرا، ئه‌و بڕیاره‌  ئه‌زموون و مێژووه‌ بۆ نه‌ته‌وه‌كه‌مان له‌ باشووری وڵاتدا، كه ‌ئه‌و كاته‌  وڵاتانی ناوچه‌كه‌ له ‌ده‌ست دیكتاتۆری و نه‌بوونی ئازادی و چه‌وسانه‌وه‌ و زوڵم ده‌یانناڵاند، بۆیه‌ هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی كوردستان و پێكهێنانی حكومه‌تی كوردستان هه‌موو پیلانه‌كانی دوژمنان و داگیركه‌رانی كوردستان له‌ گۆڕنا و ئیتر به‌دواوه‌ خه‌باتی باشووری كوردستان قۆناغێكی دیكه‌ی به‌خۆیه‌وه‌ بینی ئه‌ویش گواستنه‌وه‌ی خه‌باتی شاخ بوو بۆ شار.

ده‌ستكه‌وته‌كانی راپه‌ڕین هێشتا ماون

راپه‌ڕین ئازادی و دیموكراتی له‌گه‌ڵ خۆی هێنا و ئیتر خه‌ڵك له‌ رێگه‌ی ده‌نگدانه‌وه‌ نوێنه‌ره‌كانی هه‌ڵده‌بژارد و ئازادانه‌ قسه‌ی ده‌كرد و بیروباروه‌ڕی خۆی ده‌رده‌بڕی، به‌ڵام هێشتا راپه‌ڕینی كوردستان ده‌ستكه‌وته‌كانی ته‌واو نه‌بووه،‌ بۆیه‌ پێویسته‌ كار و خه‌باتی به‌رده‌وام بۆ گێڕانه‌وه‌ی ناوچه‌ زه‌وتكراوه‌كان و دابڕێنراوه‌كانی باشووری  كوردستان بۆ ئامێزی ئیداره‌ی حكومه‌تی كوردستان ده‌بێ به‌رده‌وام بێت و گه‌لی كوردستان له‌ بسته‌ خاكێكی خۆی خۆشنابی و هه‌مووی ده‌گه‌ڕێنێته‌وه‌ سه‌ر ئیداره‌ی حكومه‌تی كوردستان.

به‌ده‌ستهێنانی مافه‌كان له‌ پارچه‌كانی دیكه‌ی كوردستان

  هاندان و سازدانی راپه‌رین و به ‌ده‌ستهێنانی مافه‌كانی براكانمان له رێگه‌ی ئاشتی و خه‌باتی سیاسی و مه‌ده‌نی پێویستی به‌ پاڵپشتی زیاتر هه‌یه‌ بۆ ماف و بڕیاری سه‌ركردایه‌تی سیاسی و حكومه‌ت و سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم بۆ پشتیوانیكردنی كوردی رۆژئاوا و پاڵپشتی له‌ ئاشتی باكووری كوردستان و توركیا، هه‌نگاوی نه‌ته‌وه‌یی و مێژوویین، ده‌خوازین خه‌باتی رۆژهه‌ڵاتی كوردستانیش وه‌كو پارچه‌كانی دیكه‌ هه‌نگاو و كاری پڕ ده‌ستكه‌وتی هه‌بێت، بۆ به‌ده‌ستهێنانی ته‌واوی مافه‌كانی گه‌لی كوردستان به‌ هه‌موو نه‌ته‌وه‌ و پێكهاته‌كانیه‌وه‌. 

راپه‌ڕین هه‌وێنی سه‌ربه‌خۆیی كوردستانه‌

ئه‌وه‌ی تێبینی ده‌كرێ بارودۆخی سیاسی باشووری كوردستان و دۆزی كورد به‌ گشتی به ‌ئاقارێكی دیكه‌دا‌ ده‌ڕوات و له‌ ڕووی نێوده‌وڵه‌تییه‌وه‌ گه‌لی كوردستان له ‌نێوهاوكێشه‌ گرنگه‌كانی كۆمه‌ڵگه‌ی نێوده‌وڵه‌تییه ‌و گه‌لی كوردستان و سه‌ركردایه‌تیه‌كه‌ی ژماره‌یه‌كه‌ له ‌رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست و هیچ بڕیارێك بێ سه‌ركردایه‌تی كوردستان له‌ناوچه‌كه‌ نادرێ، بۆیه‌ ده‌كرێ ناواخنی نه‌ته‌وه‌یی و گیانی شۆڕشگێڕی راپه‌ڕین په‌ره‌پێده‌ین و هه‌نگاو به‌ره‌ و سه‌ربه‌خۆیی بنیین و مافی خۆمانه‌ كیان و ده‌وڵه‌تمان هه‌بێت و ده‌با راپه‌ڕین بكه‌ینه‌ هه‌وێنی سه‌ربه‌خۆیی ده‌وڵه‌تی كوردستان. 

 

- جه‌ماوه‌ری وڵاتپارێزی كوردستان ...
 - كه‌سوكار و بنەماڵەى سەربەرزى شه‌هیدانی كوردستان ...
 - حزب و لایه‌نه ‌سياسييەكان و رێكخراوه‌كانی كۆمەڵگەى مەدەنى لە كوردستان ...
  ئه‌مڕۆ رۆژێكی پڕشنگداره‌ له‌ مێژووی گه‌لی كوردستان، (30) ساڵ به‌ر له‌ئه‌مڕۆ جه‌ماوه‌ری باشووری کوردستان له‌ رانیه‌ی ده‌روازه‌وه‌ له‌ رۆژی 5ی ئاداری ساڵی 1991 راپه‌ڕینی ئه‌نجامداو، له‌ماوه‌یه‌كی كورتدا راپه‌ڕین هه‌موو شار و شارۆچكه‌ و گوند و كوچه‌ و كۆڵانێكی باشووری كوردستانی گرته‌وه‌، له‌م رۆژه‌دا جه‌ماوه‌ری كوردستان به‌هه‌موو پێكهاته‌كانیيه‌وه‌ توانیان كوردستان له‌ به‌عسییه‌‌كان پاكبكه‌نه‌وه‌و موژده‌ی ئازادی و سه‌ركه‌وتنی گه‌لی كوردستان به‌سه‌ر داگیركه‌ران رابگه‌یه‌نن‌، له‌م رۆژه‌ دیرۆكییه‌دا گه‌لی كوردستان بۆ هه‌موو دونیای سه‌لماند ژێرده‌سته‌یی قبوڵناكات و هه‌ر كاتێ ده‌رفه‌تى بۆ بگونجێ راپه‌ڕین و شۆڕش ده‌كات و  كوردستان له دوژمنان و ‌داگیركه‌ران پاكده‌كاته‌وه‌.
 ئه‌مساڵ كەوا ‌یادی راپه‌ڕین دەکەینەوە ؛ كوردستان له‌به‌رده‌م كۆمه‌ڵێك قه‌یران و پرسی چاره‌سه‌رنه‌كراودایه‌،له‌وانه‌ كێشه‌کانی نێوان كوردستان و حكومه‌تی عێراق و مووچه و پرسی چاكسازی و ناكۆكی نێوان لایه‌نه‌كان،‌ بۆ دەربازکردنى ئەم قەیرانانە و بۆ به‌ده‌ستهێنانی ته‌واوی مافه‌كانی گه‌لی كوردستان پێویستە سه‌رجه‌م لایه‌نه‌ كوردستانییه‌كان یه‌كگرتوو یه‌كگوتارو یه‌كڕیز بین و، لەهەمان کاتدا پێویستە هه‌موو هه‌وڵێكمان بخه‌ینه‌گه‌ڕ بۆ گه‌ڕاندنه‌وه‌ی كه‌ركووك و مه‌خموور و خانه‌قین و به‌دره‌و جه‌سان و شنگاڵ و هه‌موو ئه‌و شوێنانه‌ی‌ به‌پیلانێكی نه‌گریس كه‌وتنه‌ بنده‌ستی سوپای داگیرکەرى عێراق.   
  ئێمە لەکاتێکدا یادى راپەڕین دەکەینەوە ؛ تا ئێستا ڤایرۆسی كۆرۆنا مه‌ترسی له‌سه‌ر ژیانی هاووڵاتییانی كوردستان و وڵاتانی جیهان ماوه‌، بۆیه‌ پێویستە پابه‌ندی رێنماییه‌كانی وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی و ناوخۆ بین و رێكاره‌ خۆپارێزییه‌كان جێبەجێبکەین بۆ ئه‌وه‌ی دووربین له‌و په‌تا‌ كوشنده‌یه و ئازیزانمان له‌ده‌ست نه‌ده‌ین‌، له‌هه‌مان كاتدا پێویستە لایه‌نی په‌یوه‌ندیدار  هەوڵى وەدەستهێنانى ڤاکسینى دژە کۆرۆنا بدات و به‌وپه‌ڕی به‌رپرسیارییه‌تی و دادپه‌روه‌رییه‌وه‌ به‌یه‌كسانی به‌سه‌ر هاووڵاتییان دابه‌شى بكات، ئێمە له‌ یەکێتى نەتەوەیى دیموکراتى کوردستان YNDK ‌وه‌كو هەمیشە هه‌موو توانایه‌كمان ده‌خه‌ینه‌گه‌ڕ بۆ هاوكاریكردنی لایه‌نی په‌یوه‌ندیدار له‌پێناو پاراستنی ‌خه‌ڵكی كوردستان.
  له‌یادی راپه‌ڕیندا پیرۆزبایی له‌خۆمان و تەواوى گەلى كوردستان ده‌كه‌ین و هیوای ئه‌وه‌ ده‌خوازین كەوا هەموو لایەکمان بەهەمان رۆحییەتى راپەڕین ئه‌م یاده‌ بكةينة‌ نه‌خشه‌رێگه‌ی یه‌كڕیزی و یه‌كگوتاری لایه‌نه‌ سیاسییه‌كان و كۆتایی هاتن به‌ كێشه‌ و گرفتی نێوان سه‌رجه‌م لایه‌نه‌كان و به‌هه‌موو لایه‌كمان پارێزگاری له‌ كوردستان بكه‌ین و نێوماڵی كوردستان رێكبخه‌ینه‌وه‌، به‌تایبه‌ت له‌كاتی ئێستادا دوژمنان و داگیركه‌رانی كوردستان هه‌موو هه‌وڵێكیان خستۆته‌گه‌ڕ بۆ‌ دژایه‌تیكردنی گه‌لی كوردستان و له‌باربردنی ئه‌زموونه‌ حوكمڕانییه‌كه‌ی، له‌هه‌مان كاتدا پێویسته‌ حكومه‌تی كوردستان چاكسازی راسته‌قینه‌ له‌ هه‌موو بواره‌كان ئه‌نجامبدات و ئاوڕی زیاتر له‌ فه‌رمانبه‌ران و مامۆستایان و خانه‌واده‌ی شه‌هیدان و خاوه‌ن پێداویستی تایبه‌ت و خانه‌نشینان و خه‌ڵكی كوردستان به‌گشتی ‌‌ بۆ باشتركردنی ژیان و گوزه‌رانیان بداته‌وه.   
 - نەمرى بۆ شەهیدانى رێى سەرخۆبوون و ئازادى کوردستان.
 - مردن و رووڕه‌شی بۆ  دوژمنان و داگیركه‌رانی كوردستان.

                                      مه‌كته‌بی سیاسیی
                                           یه‌كێتی نه‌ته‌وه‌یی دیموكراتی كوردستان YNDK
                                       14ی ره‌شه‌مێى 2720ی كوردی
                                       5ی ئاداری 2021ی زایینی

د. رزكار قاسم

أود اليوم والذي يصادف الذكرى الثانية والأربعون على مرور رحيله أن أتحدث عنه، عن رجل كرس كل حياته للنضال من أجل شعبه المظلوم، رجلٌ ثائر بكل ما في الكلمة من معنى، وقاد ثورة شعب متعطش للحرية، إنه "الملا مصطفى البارزاني" الذي ولد يتيماً حيث والده وافته المنية قبل ولادته في 14.03.1903 في منطقة بارزان بجنوبي كردستان هذا الثائر الذي مر في حياته بمراحل متعددة من المشيخة الى ثائر حاملاً للسلاح يقود ثورة شعب ثائر تواقٌ للحرية

هذا الثائر الذي عانى ظلم السجون وهو في سن الثالثة من عمره عندما أعتقلت سلطات الإحتلال العثماني والدته وأودعتهم سجن الموصل لمدة سنة كاملة، نشأ في بيئةٍ دينيةٍ ووطنية، ثم تربى على يَدَيّ أخيه الشيخ أحمد البارزاني. 

شارك أخاه الأكبر الشيخ أحمد بارزاني في قيادة الحركة الثورية الكردية للمطالبة بالحقوق القومية للكُرد، ولكن تم إخماد هذه الحركة من قبل السلطة الملكية في العراق والقوات البريطانية المحتلة، وتم قصف بارزان من قِبَل الطائرات البريطانية و قُتِلَ أكثر من (1000) كُردي بين عسكري ومدني، وبعد ذلك هاجر البارزانيون وبينهم الشيخ أحمد بارزاني و ملا مصطفى بارزاني إلى تركيا ومن ثم أعادتهم تركيا إلى العراق ليتِم نفيهم من قبل الحكومة العراقية إلى جنوب العراق وبعد إلى مدينة السليمانية سنة (1935) لمدة عشر سنوات، وبعد هذه السنوات العَشر تسلّم الملا مصطفى القيادة من أخيه الشيخ أحمد ليُكمِل ما بدأ به أجداده من ثورات في سبيل القضية الكُردية، وخلال هذه الفترة نسّق البارزاني مع حزب هيوا الكُردي ليَهرُب من منفاه إلى كُردستان إيران سنة (1942) وبعدها عاد إلى قريته بارزان ليبدأ بالنضالِ من جديد.

بدأ النضالَ من جديد وعمل على تهيئة مرحلة جديدة في العلاقة بين الكُرد والحكومة العراقية، تجمّعَ حولهُ ما يُقاربُ (5000) مقاتل والدعم الجماهيري والشعبي أيضاً كان له دورٌ بارز في هذه المرحلة، سيطر الملا مصطفى البارزاني على منطقة بارزان وأطرافها واضطرت القوات العراقية إلى الانسحاب من هذه المناطق وأرسل إليهم البارزاني شروطه، تلك الشروطُ التي كانت بدايةً جديدة بين الكُرد بقيادة الملا مصطفى بارزاني والحكومات العراقية المتعاقبة، وتحولت القضية الكُرديةُ إلى مشروع قضية فيها شروط ومطالب للشعب الكُردي. 

أرسلت الحكومة العراقية التي كان يترأسها نوري السعيد أحد وزرائها للتفاوض مع الكُرد بقيادة البارزاني وتم التوصل إلى اتفاق بين الطرفين وصادقَ نوري السعيد على الاتفاق، لكن سرعان ما استقال نوري السعيد من منصبه كرئيس للحكومة العراقية وتراجع عن الاتفاق واعتبره الجانب الكُرديُ مؤامرةً على الاتفاق المبرم بينهم وبدأت الحربُ من جديد بين الطرفين، خمسة آلاف مقاتل كان يقودهم الملا مصطفى البارزاني في وجه ثلاثين ألف جندي عراقي وعشرة آلاف من الشرطة العراقية مدعومين بسلاح الجو البريطاني بقيادة الميجور الجنرال رونتينغ،

توجه الكُردُ وبعد هذا الهجوم إلى شرقي كردستان مدينة مهاباد حيث قام رئيس الحزب الديمقراطي الكُردستاني القاضي محمد بإعلان جمهورية  مهاباد في 22 يناير 1946، أصبح الملا مصطفى البارزاني رئيساً لأركان الجيش في  تلك الجمهورية  الفتية، والتي وللأسف الشديد انهارت بسبب خيانة السوڤييت آنذاك مع الكرد هناك  وتم إعدام الرئيس القاضي محمد في 31 مارس 1947، بعدها توجه البارزاني مع (500) من جنوده إلى الاتحاد السوفيتي مشياً على الأقدام وبقوا هناك قرابة 12 سنة

دعى الزعيم العراقي عبد الكريم قاسم البارزاني للعودة إلى العراق وبدأت مناقشات حول إعطاء الكُرد بعض مطالبهم القومية، ولكن مطالب البارزاني والشعب الكُردي لم تتطابق مع ما كان في نية الرئيس عبد الكريم قاسم إعطاءه للكُرد، فأدى ذلك إلى تجدد الصراع مرة أخرى حيث قام عبد الكريم قاسم بحملة عسكرية ضد الكُرد سنة 1961، وبعد تولي الرئيس العراقي عبد السلام عارف الحكم اتفق مع عدد من القادة الكُرد (سياسيين وعسكريين) وبضمنهم البارزاني على حل شامل للقضية الكردية حيث أعلن اتفاق نيسان/أبريل عام 1964، إلا أن التيار القومي  العنصري العربي تمكن من التسلل إلى السلطة ونسف كل ما أتفق عليه فاستمرت الدولة بإجراءاتها القمعية للشعب الكردي، ما أدى إلى تجدد تجدد النزاع المسلح بين الطرفين. 

بعد 9 سنوات من الحرب بين الكُرد بقيادة البارزاني اضطرت الحكومة العراقية إلى الاتفاق مع البارزاني في اتفاقية الحكم الذاتي للكُرد سنة 1970 والتي لم تدم طويلاً بسبب انقلاب قيادة حزب البعث على اتفاقية الحكم الذاتي سنة 1974 وتوقيعهم لاتفاقية مع شاه إيران تنازل بموجبها العراق عن شط العرب وعن المطالبة بالأحواز مقابل توقف إيران عن تقديم الدعم العسكري واللوجستي للثوار الكُرد، اتفاقية الجزائر التي أبرمت بين إيران والعراق بمبادرة أمريكية جزائرية كان عرابها وزير الخارجية الجزائري   آنذاك عبد العزيز بوتفليقة، والذي أصبح رئيساً للجزائر فيما بعد،كانت اتفاقية غدر وخيانة للكُرد من قبل وزير الخارجية الأمريكي هنري كيسينجر، غادر بعدها البارزاني إلى الولايات المتحدة الأمريكية حيث توفي هناك في 1 مارس سنة 1979، في مستشفى جورج واشنطن إثر مرض عضال.

فمن خلال التطرق إلى حياة البارزاني الخالد بمناسبة ذكرى رحيله ولو تناولت الموضوع بشكلٍ مختصر وبمقارنة بسيطة للواقع الذي مر به في مواجهة الإحتلال في الجزء الجنوبي من كردستان نرى أوجه الشبه الكثيرة بين مسيرة حياته النضالية ومسيرة القادة الكرد في الأجزاء الأخرى من كردستان والمعاناة التي عاشوها من خلال نضالهم من قِبل الدول المصطنعة (محتلي كردستان) وآخرهم ما تعرض له القائد عبدالله أوجلان  من محاولات إغتيال إلى المؤامرة الكبيرة التي إستهدفته من قبل أجهزة إستخبارات عالمية في الخامس عشر من شباط 1999.

فأوجه الشبه هذه من اعدام القاضي محمد والشيخ سعيد وسيد رضا والمئات من المناضلين الى القائد أوجلان كل ذلك تستهدف القضية الكردستانية والشعب الكردستاني من خلال قادتهم، فعلى الشعب الكردستاني اليوم الإستفادة من تاريخ هؤلاء القادة ومن خلالها معرفة العدو بشكلٍ جيد ودقيق وعلى الأحزاب الكردستانية وأخص الذكر الديمقراطي الكردستاني والعمال الكردستاني الاستفادة من ذاك التاريخ والاحتفاء بذكرى هؤلاء القادة من خلال الترجمة الفعلية على أرض الواقع بالتوجه نحو وضع إستراتيجيات بعيدة الآمد برص الصفوف والعمل لترجمة من ناضلوا القادة من أجلهم بالعمل الجاد نحو تحقيق حرية الشعب الكردستاني وإستقلال كردستان إنطلاقاً من مبدأ ليس للكردي إلا الكردي ودم الكردي على الكردي حرام.

المصدر: شمس نيوز